Kanada'da Dil Eğitimi Alırken Dikkat edilmesi gerekenler...

Banknotları En Az Cinsiyetçi Olan Memleket Hangisi?

banknotlari-en-az-cinsiyetci-olan-memleket-hangisi


13 Nisan 2015 Pazartesi 17:42

 Amerika Birleşik Devletleri ABD ve Kanada'nın banknotlarında kadın portrelerine yer vermeleri isteniyor. İngiltere'de bu konudaki yürütülen kampanya sonucunda İngiltere Merkez Bankası, 10 sterlinlik banknotlarda romancı Jane Austen'ın resmine yer verilmesine ikna edilmişti.

Peki fakat, her ülkede sadece bir bir banknota meşhur bir kadının resminin konması yeterli mi?

Amerikan banknotlarında ülkenin kurucularının ve eski başkanların portreleri yer alır. Çin banknotlarında Mao Zedong'un, Hint banknotlarında Mahatma Gandi'nin fotoğrafları bulunuyor fakat bu ülkelerin hiçbirinde herhangi bir kadın portresi yer almaz.

Diğer birçok ülkenin paralarında bir tük kadın portresine rastlansa da, genellikle erkek portreleri kullanılıyor.

20 dolarlık banknotlarda kadın portresine yer verilmesi için kampanya yürüten grubun yöneticisi Susan Ades Stone, "Amerika Birleşik Devletleri ABD dünyaya bizim de kadınların yaptıkları katkıların farkında olduğumuzu ve kıymet verdiğimizi göstermeli. Para, hakkımızda mesaj veren, cemiyet olarak neyi yansıttığımızı gösteren bir şeydir. Cinsiyet eşitliği ve çeşitlilik savunuculuğu yapıyorsak, dediklerimizi yapalım." söylüyor.



 

ABD'de hâlâ 7 banknot yürürlükte. Bunların hepsinde de saygın ve artık yaşamayan Amerikan devlet adamlarının portreleri bulunuyor.

20 dolarlık banknotlara kadın portresi konulması için kampanya yürüten grup, tarihi ehemmiyet taşıyan 15 kadın liderden hangisinin banknotlarda yer almasının istendiği konusunda internet anketi düzenledi.

Adaylar arasında yurttaş hakları savunucusu Rosa Parks, doğum kontrolü öncüsü Margaret Sanger, kadınlara rey kullanma hakkı verilmesini savunan Susan B. Anthony ve kölelikten kaçarak diğer köleleri de özgürleştirme hareketine öncülük eden Harriet Tubman bulunuyor.

İlk turda 200 bini aşkın şahıs rey kullandı. Birkaç hafta sürecek ikinci tur oylama halen devam ediyor. Son oylama da tamamlanınca, grup seçilen önder kadının portresinin Andrew Jackson'ın yerini alması için Başkan Obama'ya dilekçe verecek.

 

ABD Doları banknotlarında portresi olması talep edilen isimlerden birisi de yurttaş hakları savunucusu Rosa Parks.

 

Amerika'da pekçok şahıs 7. reis Jackson'ın bugüne dek 20 dolarlık banknotlardan niçin çıkarılmadığını merak ediyor. Jackson, 1830 yılında, memleket yerlileri Kızılderililerin zorla topraklarından çıkarılmasına yol açan Kızılderili Tehcir Yasası'nı imzaladığı ve uygulamaya koyduğu için bilhassa bu topluluk arasında hiç sevilmiyor.

Batıya doğru uzanan "Gözyaşı Yolu"nda ABD'nın binlerce yerlisi iklim koşulları, açlık ve hastalıklar yüzünden can vermişti. Özellikle 20 dolarlık banknotların değiştirilmesi isteği, eski reis Jackson'ın tartışmalı tarihi mirasından kaynaklanıyor.

Kanada: Casgrain'in yerine buzkıran resmi

Bu arada Kanada'da 54 binden fazla şahıs banknotlara bir kadın portresi konması için dilekçe imzaladı. Kanada Doları'ndaki bir kadın portresi olan reformcu politikacı ve feminist Therese Casgrain'in resminin yerini, 2011 yılında, bir buz kırıcı gemi resmi almıştı.

Kanada'daki kampanyayı başlatan yazar ve tarihçi Merna Forster, "Para çantalarımızı açıp da, 4 erkek başbakanımızın ve Kraliçe 2. Elizabeth'in yüzlerini görünce, Kanadalı kadınların onurlandırılmaya kıymet olmadığı mesajını alıyoruz. Dünyada cinsel eşitlik savunuculuğunun lideri olmakla övünen bir ülkede, cinsiyetçi banknotlar kabul edilemez. Kanada'da şayet kadınlar erkeklerle eşitse, banknotlarımızda da eşit şekilde temsil edilmeli." söylüyor.

İngiltere'de de 2013 yılında, 5 sterlinlik banknotlarda sosyal reformcu ve hayırsever Elizabeth Fry'ın yerine Winston Churchill'in portresinin konulacağının açıklanması üzerine, 36 binden fazla kişinin imzaladığı dilekçeyle, İngiltere Merkez Bankası, 10 sterlinlik banknotlara 2017 yılında romancı Jane Austen'ın portresinin konulması için ikna edilmişti.

Birleşik Krallık ve Kanada'da banknotların üzerinde Kraliçe'nin portresi yer alıyor fakat eleştirel çevreler, Kraliçe'nin elde ettiği başarılardan ziyade bir hükümdar özelliğiyle yer alması yüzünden talepleri karşılamadığını diyor. Ve bir de Kraliçe'nin yerini bir Kral'ın alacağına dikkat çekiliyor.

İngiltere'deki dilekçe başarılı netice verdiyse de, Amerika Birleşik Devletleri ABD, Kanada ve İngiltere'deki kampanyalar, sadece bir bir banknota kadın portresinin konulmasına odaklandı.

Ama bu yeterli mi?

Nüfusun yapısını daha iyi yansıtmak için nakit birimlerindeki portrelerin yarısı kadınlara ait olmamalı mı?

İsveç işte bunu yaptı. İsveç Merkez Bankası (Riksbank) Genel Kurulu Başkanı Susanne Eberstein, "Banknotlarda kadın ve erkek portrelerine eşit sayıda yer vermemizin büyük ehemmiyet taşıdığını düşündük. Bu hedeflerimizden biriydi. Doğal birşeydi." söylüyor.

İsveç banknotlarının üçünde kadınlar resmediliyor. Ama bunlardan biri, İsveç'in simgesi Moder Svea (Svea Ana)'nın resmi.

2015 ve 2016'da dolaşıma girecek yeni İsveç banknotlarında üç erkeğin yanı sıra sinema oyuncusu Greta Garbo, "Uzun Çoraplı Pippi" kitabının yazarı Astrid Lindgren ve opera sanatçısı Birgit Nilsson'un portreleri yer alacak.

 

Avustralya'da da banknotlardaki kadın ve erkek portreleri sayıca eşit. Her paranın bir yüzünde bir erkeğin, bir yüzünde de bir kadının portresi mevcut. Kraliçe 2. Elizabeth'in resmi bulunan banknotun başka yüzündeyse parlamento binasının resmi yer alıyor.

Ülkeler daha banknotlarda kadın-erkek eşitliği için kampanya yürütürken, bazen çevreler nakit birimlerinin nüfusların etnik yapısını ve çeşitliliğini de yansıtmasını talep etmeye başladı.

Amerikan nüfusunun birçok ırktan oluştuğu, yüzde 13'ünün kara, yüzde 17'sinin İspanyol/Latin kökenli olduğuna, halbuki Amerikan dolarlarında sadece ak liderlerin yer aldığına işaret ediliyor.

Tartışmalı tarihi figürlere bir başka seçenek ise, çok geniş bir coğrafyada yaşayan değişik ulusları temsil eden Euro banknotları gibi, sadece pencereler, meşhur yapıların girişleri ve köprülerden esinlenilerek hazırlanmış resimlere yer verilmesi.

 

Halen 5 banknotundan ikisinde kadın portresine yer veren Norveç, yakında bütün kadın erkek resimlerini kaldırarak deniz temalı resimlere yer verecek. Gemileri, suyu, balıkları konu alacak banknotlarla, birbirleriyle uyumlu bir tema oluşturulması hedefleniyor.

Danimarka da kısa süre evvel insanlardan ziyade, köprü ve tarih öncesi objeleri resmeden banknotlar çıkardı.

Öne çıkan adam portrelerinin şu ya da bu şekilde tartışmaya yol açmasına karşılık, görünüm veya yapı fotoğrafları arasında seçim yapmak daha basit.

Riksbank Genel Kurulu Başkanı Susanne Eberstein, yeni banknotlardan birine opera sanatçısı Birgit Nilsson'un bir Richard Wagner operasında aldığı rolle resmedilmesine menfi tepkiler geldiğini kaydediyor. Wagner'in bazı eserleri Nazi Almanyası ile ilişkilendiriliyor.

Eberstein ise, genellikle Wagner operalarında rol alan ve dünya çapında ün kazanan Nilsson'un, o dönemde İsveç'in en iyi temsilcilerinden biri olduğunu vurguluyor.


Haber okunma sayısı: 1029

Haberin etiketleri:

kanada, banknot, para


Yazdır

YORUM EKLE

Yorum Başlığı

Yorum

YORUMLAR

Tüm Yorumlar
  • Bu habere henüz yorum yapılmamış. İlk yorum yapan siz olun.

DİĞER HABERLER


ÇOK OKUNANLAR

Listelenecek kayıt bulunamadı

İSTANBUL - HAVA DURUMU

ISTANBUL

FOTO GALERİ

VİDEO GALERİ

ANKET

Sizce Kanada'nın En Yaşanılır Şehri Neresi ?

Sizce Kanada'nın En Yaşanılır Şehri Neresi ?

Ankete Katıl Sonuçlar